یکشنبه ۲۹ مرداد ۱۳۹۶

جمع آوری اطلاعات

جمع آوری داده‌ها به مفهوم شناسایی، جمع‌آوری، بررسی و ارزیابی و تحلیل کلیه داده‌ها، اطلاعات و گزارشات (باد، موج، رسوب و...) و نقشه‌های موجود از مناطق مورد مطالعه در داخل و خارج از کشور علی‌الخصوص کشورهای حاشیه‌ دریای خزر براساس نیاز پروژه می‌باشد. اهم اطلاعاتی که در این پروژه مورد توجه و بررسی قرار می‌گیرند عبارتند از:

 

      مطالعات مرتبط انجام شده

 ●       هیدروگرافی و توپوگرافی دریای خزر

 

●       ایستگاه‌های اندازه‌گیری موج و جریان

 داده های مهم جمع آوری شده در این بخش، شامل اندازه گیری های میدانی انجام شده در سواحل شمالی کشور توسط ارگانها و سازمانهای مختلف است.

از جمله مهمترین مجموعه اطلاعات، پروژه اندازه گیری های کامل پارمترهای هیدرودینامیکی و رسوب در بنادر انزلی و امیر آباد می باشد که توسط سازمان بنادر و دریانوردی تعریف گردید. در این مطالعات سرعت و جهت جریان در داخل کانال بندر انزلی و بیرون از آن و همچنین اطراف بندر امیرآباد برداشت شده است. همچنین پارامترهای موج نیز در طول مدت اندازه گیری های با دقت کافی ثبت شده است.

علاوه بر این داده های ماهواره ای ارتفاع امواج در کل دریای خزر در امتداد مسیر حرکت ماهواره ها، در سالیان گذشته ثبت گردیده است. این داده ها بعدا برای صحت سنجی مدل های عددی مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

یکی دیگر از داده های ارزشمند جمع آوری شده در طی انجام این پروژه، داده های مربوط به بویه شرکت نفت خزر می باشد. این بویه که با نام بویه آستارا به آب انداخته شده، اطلاعات امواج و بادهای دریای خزر را برای اولین بار در اعماق زیاد (تا 800 متر) ثبت و گزارش کرده است. با توجه به سیاست های کلی شرکت مذکور جهت حفاری در آبهای عمیق و کشف میدانهای نفتی در حوزه جنوبی دریای خزر، این بویه تجهیز و راه اندازی شده و تنها بویه آب عمیق کشور محصوب می شود.

 ش1

بویه شرکت نفت خزر (بویه آستارا)

 

●       هواشناسی و هیدروکلیماتولوژی

  دراین بخش از شرح خدمات داده های ایستگاههای سینوپتیک حاشیه دریای خزر و همچنین اطلاعات ماهواره ای و مدلسازی جمع آوری گردید.

 ش2

جانمایی ایستگاههای سینوپتیک هواشناسی در حاشیه دریای خزر


  

جانمایی ایستگاههای سینوپتیک هواشناسی در حاشیه دریای خزر

 

        رسوب، خط ساحلی و پروفیل ساحلی

 

یکی از پارامترهای مهم در طراحی بنادر و سازه های دریایی میزان رسوب گذاری و فرسایش بستر دریا می باشد.

با توجه به اهداف پروژه پایش و مطالعات شبیه سازی سواحل شمالی کشور در این خصوص اقدام به جمع آوری اطلاعات رسوب سنجی و پروفیل برداری بستر دریا و موقعیت خط ساحلی شمالی کشور شده است. در این رابطه مهمترین اطلاعات جمع آوری شده مربوط به اندازه گیری پارامترهای دریایی در بنادر انزلی و امیرآباد توسط سازمان بنادر و دریانوردی می باشد. علاوه بر این از نتایج مطالعات ICZM و همچنین مطالعات تعدادی از مهندسین مشاور در بنادر شمالی از جمله بابلسر، آستارا، کیاشهر و فریدونکنار استفاده شده است


ش3

منحنیهای دانهبندی رسوب دستخورده بندر انزلی


ش4

محل برداشت نمونه‌های رسوب بستر در حد فاصل بندر کیاشهر تا دهانه سفیدرود


ش5

موقعیت نمونه برداری‌های رسوب بستر بندر بابلسر


ش6

منحنی دانه بندی رسوبات رده سواحل ماسه ای منطقه امیر آباد

 

       تغییرات تراز آب

      

با توجه به اهمیت فراوان نوسانات بلند مدت تراز سطح آب در دریای خزر، داده های مربوط به پدیده مذکور تا حد امکان از منابع داخلی و خارجی تهیه و جمع آوری شده است.

به عنوان قدیمی ترین داده­های مشاهداتی، می توان به داده های ایستگاه ترازسنجی باکو اشاره کرد که از سال 1837، نوسانات تراز آب دریای خزر را ثبت کرده­اند. همچنین داده­های ایستگاه های بندر انزلی (بیش از 50 سال داده ماهیانه)، داده های 3 و 6 ساعته در ایستگاه های نوشهر، بندر انزلی و برخی داده های پراکنده در نکا، جزیره آشوراده، آستارا و ... از جمله دستاوردهای این پروژه در بخش جمع آوری اطلاعات و مطالعات می باشند.


ش7

داده های ماهیانه ایستگاه بندر انزلی


ش8

داده های 6 ساعته ایستگاه جزیره آشوراده در خلیج گرگان


       هیدرولوژی رودخانه‌های منتهی به دریای خزر

در این بخش داده های هیدرومتری رودخانه ­های شمال کشور از شرکت مدیریت منابع آب ایران تهیه گردید.این داده­ها شامل اطلاعات دبی، دبی رسوبی و کیفیت آب رودخانه­ها می­باشند   . همچنین در مرحله تحلیل اطلاعات با توجه به داده­های جمع آوری شده، رابطه دبی و دبی رسوبی برای هر کدام از رودخانه­ها استخراج گردید.این اطلاعات در مرحله مدلسازی عددی مناطق خاص پروژه مورد استفاده قرار خواهند گرفت.


ش9

حوضه آبریز رودخانه بابل رود

 

 

        توزیع دما و شوری در عمق (کیفیت آب)

بمنظور بررسی کیفیت آب و شناخت نحوه توزیع افقی و عمودی پارامترهای فیزیکی آب (دما، شوری، چگالی و ...) داده های مربوط به این پارامترها از ارگانهای داخلی و خارجی و وب سایتهای مرتبط نظیر www.nodc.noaa.gov و www.meteo.ru  دریافت گردید.

 

به عنوان نمونه، داده های شوری و درجه حرارت که به مدت 2 ماه طی سالهای 2000 و 2001 توسط کشتیهای تحقیقاتی و در حاشیه کشورهای مجاور دریای خزر  و همچنین در محل میادین نفتی آذربایجان در دریای خزر اندازه گیری و ثبت شده بودند جمع آوری گردید.


ش10

 ایستگاه های حاشیه دریای خزر

 

این داده ها برای بررسی پدیده ترموکلاین (لایه ای با گرادیان شدید حرارتی) و هالوکلاین (لایه ای با گرادیان شدید شوری) در دریای خزر در چند ایستگاه که موقعیت آنها مناسب تشخیص داده شد مورد استفاده قرار گرفته اند و برای آنها نمودارهای مربوطه نظیر پروفایل های قائم دما و شوری و همچنین T-S Plot (دیاگرام دما-شوری) ترسیم گردید.


ضض  

موقعیت ایستگاه انتخاب شده برای  بررسی لایه بندی شوری و حرارتی

موقعیت ایستگاه انتخاب شده برای  بررسی لایه بندی شوری و حرارتی

طول جغرافیایی ایستگاه

عرض جغرافیایی ایستگاه

کشور

تاریخ اندازه گیری

عمق ایستگاه (متر)

61/49

99/38

آذربایجان

15/10/2000

200

 

در شکل زیر به ترتیب نمودار دما-شوری برای میادین نفتی کشور آذربایجان و سواحل جنوبی دریای خزر مشاهده می شود


ش12

دیاگرام - TS مربوط به داده های اکتبر سال 2000 در میادین نفتی آذربایجان

 

        زیست‌محیطی

در این بخش با توجه به شرح خدمات پروژه، داده­های اندازه گیری شده مربوط به آلودگی­های نفتی، فلزات سنگین، آلودگی میکروبی و ... از مراجع مختلف مانند سازمان محیط زیست کشور و برنامه زیست محیطی دریای خزر، CEP، جمع ­آوری گردید. همچنین داده­های ماهواره­ای پوشش کلروفیلaو دمای سطحی آب برای دوره زمانی چند سال اخیردریافت شده و مورد تحلیل قرار گرفت.


ص  

تصاویرماهوارهMODISمربوطبه 1 سپتامبر  2010 ­- (راست : OC - چپ :SST )

 

        ●مورفولوژیک و ژئومورفولوژیک

 

        ●تصاویر ماهواره‌ای و عکس‌های هوایی

 

        سازه‌های مهم ساحلی در نواحی جنوبی دریای خزر

بنادر مهم حاشیه دریای خزر شامل بندر خواجه نفس، بندر ترکمن، بندر گز، بندر امیرآباد، بندر نکا، بندر بابلسر، بندر فریدون کنار، بندر نوشهر، بندر چمخاله، بندر کیاشهر و بندر انزلی می باشند.

این مهندسین مشاور ضمن جمع آوری کلیه مطالعات طراحی بنادر فوق الذکر اقدام به بازدید میدانی از آنها نموده و آخرین وضعیت عملکردی آنها را ثبت کرده است و در بخشهای بعدی پروژه اثر ساخت سازه های جدید در آنها را بر هیدرودینامیک و مورفولوژی منطقه بررسی خواهد نمود.

بر همین اساس بانک اطلاعاتی جامعی برای بنادر نام برده  تهیه گردید که در آن زمان ساخت هر بندر، زمانهای لایروبی، بازدید های صورت گرفته و مشخصات موج شکن موجود در هر بندر ذکر شده است. همچنین در برخی از این بنادر طرح توسعه آتی پیشنهادی نیز نمایش داده شده است.


ش14

بندر ترکمن


جا  

تصویر ماهواره ای بندر آستارا


ش16

تصویر هوایی بندر انزلی

 

        ●مشکلات موجود در نواحی ساحلی دریای خزر

 

        ●تحقیقات انجام شده در ارتباط با سونامی در منطقه

 

        تحقیقات انجام شده در ارتباط با جریان های برگشتی و آمارهای مربوطه


ش17

نقشه عمق سنجی دریای خزر


ش18

تغییرات مورفولوژیکی دهانه رودخانه سفیدرود


ش19

سهم رودخانه های حاشیه خزر در ورود آب به حوضچه دریای خزر